دریچه ای نظری بر سیاست‌ِ فناوری نوین

نوع مقاله : مقاله علمی- پژوهشی مستقل

نویسندگان

1 استاد روابط بین الملل دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران

2 فوق‌دکترا روابط بین الملل دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران

چکیده
در چند سال اخیر با پیدایشِ انقلاب صنعتیِ چهارم و بسیط یافتن نظام‌هایِ سایبری، سیاستگذاری تکنولوژی به عنوان عنصری حیاتی و ارزشمند تلقی شده و نوآمد کردن آن به عنوان مولفه‌ای از توسعه‌یافتگی و قدرت محسوب می‌شود. اهمیت این موضوع را زمانی بهتر متوجه می‌شویم که رقابت‌های استراتژیکِ بازیگران بین‌المللی-عموما قدرت‌های بزرگ- جهتِ فعالیت‌های خود را به سمت و سوی تحقیق و توسعه در حوزۀ فناوری‌های نوظهور سوق داده و در حال تبدیل کردن آن به یکی از مهمترین مزیت‌های راهبردی در محیط داخلی و جهانی هستند. این مقاله با مفروض گرفتن آیندۀ رقابتِ ژئوپلیتیک-ژئواستراتژیک با محوریتِ تکنولوژی و نوعِ رگولاتوری آن و با بهره‌گیری از روش تحلیلی-توصیفی به دنبالِ پاسخِ به این سوال است که "فناوری" چگونه توسط جوهرۀ دوانگارِ سیاستگذاری و تنظیم‌گری دچار دگردیسی شده است؟ یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد سیستم‌های پیشرفتۀ فناورانه با بازتولید مولفه‌های نوینِ ژئوپلیتیکی و استفاده از کارکردهای نظامی، امنیتی، سیاسی، ژئواکونومیکی و ژئوکالچریِ آن، تاثیر قابل ملاحظه‌ای در ارتقاء، تحول و تطورِ پیشرفت و قدرت کشورها دارد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله English

A theoretical window on the policy of new technology

نویسندگان English

seyed jalal dehghani 1
saeed chehrazad 2
1 Department of International Relations, Faculty of Law and Political Sciences, Allameh Tabatabai University, Tehran, Iran.
2 Postdoctorate in International Relations, Allameh Tabatabai University, Tehran
چکیده English

In recent years, with the emergence of the fourth industrial revolution and the simplification of cyber systems, technology policy is considered as a vital and valuable element, and its innovation is considered as a component of development and power. We understand the importance of this issue better when the strategic competition of international players - generally the great powers - have pushed the direction of their activities towards research and development in the field of emerging technologies and are currently Turning it into one of the most important strategic advantages in the domestic and global environment. This article assumes the future of geopolitical-geostrategic competition centered on technology and its regulatory type and by using the analytical-descriptive method seeks to answer the question of how "technology" has been transformed by the dual nature of policymaking and regulation. Is? The findings of the research show that advanced technological systems by reproducing new geopolitical components and using its military, security, political, geoeconomic and geocultural functions have a significant impact on the promotion, transformation and development of the progress and power of countries. has it.

کلیدواژه‌ها English

  • Technology
  • policy making
  • regulatory
  • research and development
  • policy network
  • portal design
اسمیت، کوین بی، لریمر، کریستفر دبلیو (1396). درآمدی نظری بر سیاست نظری. ترجمۀ بهزاد عطارزاده. تهران: انتشارات علمی و فرهنگی.
اشتریان، وحید (1396). سیاستگذاری عمومی ایران. تهران: نشر میزان.
اندروز، مت و دیگران (1399). توسعه به مثابه توانمندسازی حکومت. ترجمۀ جعفر خیرخواهان و مسعود درودی. تهران: انتشارات روزنه.
چانگ، ها-جون (1392). اقتصاد سیاسی سیاست صنعتی. ترجمه اصلان قودجانی. مشهد: اتاق بازرگانی، معادن و کشاورزی خراسان رضوی.
درودی، مسعود (1400). سیاست­گذاری و حکمرانی در ایران. تهران: مرکز بررسی­های استراتژیک ریاست جمهوری.
دیویس، لوید و رابرت جی پتمن (1396). دیپلماسی علم روزی نو یا صبحی کاذب؟، ترجمه جواد مشایخ، عفت نوروزی، سعیده صارمی، تهران: موسسه خدمات فرهنگی رسا.
روفینی، پیر برونو (1397). علم و دیپلماسی بعد جدیدی از روابط بین‌الملل، ترجمه سید مهدی قائمی، تهران: پژوهشکده مطالعات فرهنگی و اجتماعی.
زارع احمدآبادی، حبیب، صفاری دربرزی، علی (1398). سیاست­گذاری علم، فناوری و نوآوری: مفاهیم و چهارچوب­های نظری. یزد: دانشگاه یزد.
سلطانی، علی­محمد و دیگران (1397). مقالات منتخب در سیاست­گذاری فناوری­های نوظهور. تهران: موسسه خدمات فرهنگی رسا.
سیسموندو، یاسر (1395). مطالعات علم و فناوری. ترجمه یاسر خوشنویس. تهران: انتشارات سروش.
شافریتز، جی.ام، بریک، کریستوفر.پی (1390). سیاست­گذاری عمومی در ایالات متحدۀ آمریکا، ترجمه حمیدرضا ملک محمدی، تهران: انتشارات دانشگاه امام صادق.
شیرعلی، اسماعیل (1399). جامعه شناسی تکنولوژی. تهران: نشر اندیشه احسان.
شیخ رضایی، حسین (بی­تا). مطالعات علم و فناوری. برگرفته از لینک زیر:
قاضی نوری، سید سپهر، نریمانی، میثم (1395). سیاست­های فناوری و نوآوری با رویکرد همگرایی مکاتب اقتصادی رقیب. ایران: انتشارات صفار.
قاضی­نوری، سپهر و قاضی نوری، سروش (1396). مقدمه­ای بر سیاست­گذاری علم، فناوری و نوآوری. تهران: دانشگاه تربیت مدرس.
قانعی­راد، محمدامین (1398الف). سیاست­گذاری علمی و توسعه در ایران. ایران: پژوهشکده مطالعات فرهنگی و اجتماعی.
قانعی­راد، محمدامین (1398ب). شبکۀ سیاستی علم و فناوری. ایران: پژوهشکده مطالعات فرهنگی و اجتماعی.
قراخانی بنی، حمیده (1400) سیاست‌گذاری هوش مصنوعی. برگرفته از لینک زیر:
قلی­پور، رحمت­الله و ابراهیم، غلام­پور آهنگر (1389). فرآیند سیاست­گذاری عمومی در ایران. تهران: مرکز پژوهش­های مجلس شورای اسلامی.
موتمنی، علیرضا و طیبی ابوالحسنی، امیرحسین (1398). مدیریت تکنولوژی. تهران: انتشارات نگاه دانش.
مولر، پیر (1378). سیاست­گذاری عمومی. ترجمۀ حمیدرضا ملک محمدی تهران: نشر دادگستر.
میرعمادی، طاهره (1395). ده مقاله اساسی نگرش نظام ملی نوآوری. تهران: موسسه توسعه دانش و پژوهش ایران.
میرعمادی، طاهره (1396). مقدمه­ای بر دیپلماسی علم و فناوری. تهران: نشر وزارت امور خارجه.
نصیری، مهدی (1398). جامعه شناسی علم و فناوری. قم: پژوهشگاه حوزه و دانشگاه.
وحید، مجید (1395). سیاستگذاری عمومی. تهران: نشر میزان.
James L. True (2003). "Policy Charge" in Rabin, Jack. Ed. Encyclopedia of Public Administration and Public Policy (Waxwork).
Smith, Kevin B. and Christopher Larimer (2016). “The Public Policy Theory Primer” Publisher: ‎ Routledge.