مفهوم همسایگی و رفع ابهام چندگانگی مفهومی و مصداقی در ترسیم مختصات مرزهای منطقه‌ای جمهوری اسلامی ایران

نوع مقاله : مقاله علمی- پژوهشی مستقل

نویسندگان

دانشیار گروه انقلاب و اندیشه سیاسی دانشکده معارف و اندیشه اسلامی دانشگاه تهران، تهران، ایران

چکیده
با گذشت بیش از چهار دهه از پیروزی انقلاب تمدنساز اسلامی در ایران و روی کار آمدن نظم جدید که به نحو ملموس و قابل توجهی رویکرد اصلی خود را تمرکز بر منطقه و گرایش‌های منطقه‌گرا می‌دید؛ تا ائتلاف‌های فرامنطقه‌ای، مختصات مرزهای منطقه‌ای جمهوری اسلامی ایران در یک آشفتگی دور از انتظار به سر می‌برد. به عبارتی دیگر هنوز اجماع روشنی درباره مختصات مرزهای منطقه‌ای جمهوری اسلامی ایران چه در محافل علمی و پژوهشی به عنوان یک گفتمان و چه در محافل سیاستگذاری و اجرایی به عنوان یک دستورکار، جهت بهره‌مندی از ظرفیت‌ها و پتانسیل‌ها و همینطور تهدیدها و چالش‌های منطقه وجود ندارد. این مقاله تلاش کرده تا با تبیین اهمیت مفهوم همسایگی در تعریف منطقه، توضیح دهد که چرا آسیای جنوب غربی می‌تواند دورنمای بهتری از مرزهای منطقه جمهوری اسلامی ایران نشان دهد. در این پژوهش نظری که ماهیتی توصیفی-تحلیلی دارد، با گرداوری داده‌های مورد نیاز به شیوه کتابخانه‌ای، با رویکردی کیفی به تحلیل داده‌ها و بررسی ادعای خود پرداخته‌ایم و در نهایت از دریچه نظری یاد شده بعد از آسیای جنوب غربی به ترتیب مناطق ایران فرهنگی، جهان اسلام و شرق به عنوان مناطق اولویت‌دار محدوده منطقه‌ای جمهوری اسلامی ایران معرفی شده‌اند.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله English

مفهوم همسایگی و رفع ابهام چندگانگی مفهومی و مصداقی در ترسیم مختصات مرزهای منطقه‌ای جمهوری اسلامی ایران

نویسندگان English

gholamali soleimani
javad haghgoo
Associate professor, Depertment of Revolution and Political Thought, Faculty of Islamic Studies and Thoughts, University of Tehran, Iran
چکیده English

با گذشت بیش از چهار دهه از پیروزی انقلاب تمدنساز اسلامی در ایران و روی کار آمدن نظم جدید که به نحو ملموس و قابل توجهی رویکرد اصلی خود را تمرکز بر منطقه و گرایش‌های منطقه‌گرا می‌دید؛ تا ائتلاف‌های فرامنطقه‌ای، مختصات مرزهای منطقه‌ای جمهوری اسلامی ایران در یک آشفتگی دور از انتظار به سر می‌برد. به عبارتی دیگر هنوز اجماع روشنی درباره مختصات مرزهای منطقه‌ای جمهوری اسلامی ایران چه در محافل علمی و پژوهشی به عنوان یک گفتمان و چه در محافل سیاستگذاری و اجرایی به عنوان یک دستورکار، جهت بهره‌مندی از ظرفیت‌ها و پتانسیل‌ها و همینطور تهدیدها و چالش‌های منطقه وجود ندارد. این مقاله تلاش کرده تا با تبیین اهمیت مفهوم همسایگی در تعریف منطقه، توضیح دهد که چرا آسیای جنوب غربی می‌تواند دورنمای بهتری از مرزهای منطقه جمهوری اسلامی ایران نشان دهد. در این پژوهش نظری که ماهیتی توصیفی-تحلیلی دارد، با گرداوری داده‌های مورد نیاز به شیوه کتابخانه‌ای، با رویکردی کیفی به تحلیل داده‌ها و بررسی ادعای خود پرداخته‌ایم و در نهایت از دریچه نظری یاد شده بعد از آسیای جنوب غربی به ترتیب مناطق ایران فرهنگی، جهان اسلام و شرق به عنوان مناطق اولویت‌دار محدوده منطقه‌ای جمهوری اسلامی ایران معرفی شده‌اند.

کلیدواژه‌ها English

  • محیط منطقه‌ای جمهوری اسلامی ایران
  • ابهام مفهومی
  • همسایگی
  • آسیای جنوب غربی
  • ایران فرهنگی