تحریم های یکجانبه مشروعیت یا تروریسم اقتصادی؟

نوع مقاله : مقاله علمی- پژوهشی مستخرج از رساله

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری گروه حقوق، واحد نجف آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، نجف آباد، ایران

2 استاد گروه حقوق، واحد نجف آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، نجف آباد، ایران

3 دانشیار دیپلماسی و سازمان‌های بین‌المللی دانشکده روابط بین‌الملل وزارت امور خارجه، تهران، ایران

چکیده
تحریم‌های یکجانبه، ابزار سیاست خارجی قدرت‌هایی مانند آمریکا و اتحادیه اروپا، برای فشار بر کشورهایی مثل ایران، کوبا و ونزوئلا به کار می‌روند. این مقاله مشروعیت حقوقی، سیاسی و اخلاقی این تحریم‌ها را از منظر حقوق بین‌الملل، تأثیرات انسانی و اخلاق بررسی می‌کند. با استفاده از منشور ملل متحد و میثاق حقوق اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی، و تحلیل موارد تاریخی (کوبا، ایران، ونزوئلا)، پژوهش نشان می‌دهد که تحریم‌های یکجانبه اغلب غیرقانونی بوده و با ایجاد رنج برای غیرنظامیان، «تروریسم اقتصادی» محسوب می‌شوند. این تحریم‌ها به‌جای تغییر رفتار دولت‌ها، حقوق بشر، از جمله دسترسی به غذا و دارو، را نقض کرده‌اند. برای مثال، تحریم‌های ایران پس از خروج آمریکا از برجام (۲۰۱۸) باعث کمبود داروهای حیاتی شد و در ونزوئلا به مهاجرت ۷ میلیون نفر انجامید. این مقاله با بررسی استدلال‌های موافق و مخالف، معیارهایی برای شناسایی تروریسم اقتصادی پیشنهاد می‌دهد و راهکارهایی مانند تدوین معاهده منع تحریم‌های یکجانبه، تقویت استثنائات بشردوستانه و همکاری‌های منطقه‌ای ارائه می‌کند. در نهایت، پژوهش خواستار بازنگری در استفاده از تحریم‌های یکجانبه و اولویت دادن به حقوق بشر در سیاست‌گذاری بین‌المللی است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله English

Unilateral sanctions: legitimacy or economic terrorism?

نویسندگان English

Elham Azad 1
masoud raei 2
Mohammad Hassan Sheikholeslami 3
1 Student
2 Professor, Department of Law, Najafabad Branch, Islamic Azad University, Najafabad, Iran
3 Associate Professor of Diplomacy and International Organizations, Faculty of International Relations, Ministry of Foreign Affairs, Tehran, Iran
چکیده English

Unilateral sanctions, a foreign policy tool of powers like the U.S. and EU, target countries such as Iran, Cuba, and Venezuela to exert political and economic pressure. This article examines their legal, political, and ethical legitimacy through international law, humanitarian impacts, and ethical perspectives. Using frameworks like the UN Charter and the International Covenant on Economic, Social and Cultural Rights, and analyzing case studies (Cuba, Iran, Venezuela), the research shows that unilateral sanctions often lack legal legitimacy and, by causing widespread civilian suffering, constitute "economic terrorism." Instead of altering government behavior, they violate human rights, including access to food and medicine. For instance, post-2018 JCPOA sanctions on Iran led to shortages of critical medicines, while in Venezuela, they triggered 7 million migrations. The article evaluates arguments from supporters and critics, proposes criteria for identifying economic terrorism, and suggests solutions like drafting a treaty to ban unilateral sanctions, enhancing humanitarian exemptions, and promoting regional cooperation. Ultimately, it calls for reevaluating unilateral sanctions and prioritizing human rights in international policymaking

کلیدواژه‌ها English

  • Unilateral Sanctions
  • Economic Terrorism
  • Human Rights
  • International Law
  • Human Rights Violations