مدیریت بحران‌های سیاسی: راهبردهای مقابله با بی‌ثباتی و ناآرامی‌ها

نوع مقاله : مقاله علمی- پژوهشی مستقل

نویسندگان

1 استادیار و عضو هیأت علمی دانشگاه جامع علوم انتظامی امین، تهران، ایران

2 استادیار و عضو هیئت علمی پژوهشگاه علوم انتظامی و مطالعات اجتماعی، تهران، ایران

چکیده
ناآرامی‌های سیاسی پس از انتخابات ریاست‌جمهوری بلاروس در سال ۲۰۲۰ نشان‌دهنده تلاش برای براندازی نرم (انقلاب رنگی) در این کشور بود. این پژوهش به دنبال شناسایی علل وقوع ناآرامی‌های سیاسی و تحلیل راهبردهای نظام سیاسی حاکم در مقابله با آن‌هاست. پژوهش حاضر از نوع کاربردی و با روش کیفی تحلیل محتوا انجام شد. داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار MAXQDA تحلیل و مقولات و کدهای مرتبط با موضوع شناسایی گردید. مخالفان طیفی از اقدامات مسالمت‌آمیز تا خشونت‌آمیز را به کار گرفتند و از ابزارهای رسانه‌ای، عملیات روانی، و تحریک افکار عمومی برای گسترش دامنه ناآرامی‌ها بهره بردند. نظام سیاسی بلاروس نیز با پیشگیری، کنترل منازعات، عملیات روانی، و مشروعیت‌زدایی از مخالفان، موفق به حفظ ثبات خود شد. منازعات سیاسی بلاروس در سه گام شکل گرفت: اعتراضات زودهنگام، اقدامات غیرمسالمت‌آمیز و بروز خشونت. نظام سیاسی حاکم با استفاده از راهبردهای مقابله با ناآرامی‌ها توانست از بی‌ثباتی جلوگیری کند. این راهبردها به‌عنوان مدلی برای مدیریت بحران‌های سیاسی قابل‌استفاده است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله English

Crisis Management in Political Unrest: Strategies for Combating Instability and Unrest

نویسندگان English

Hadi Rajabi 1
Mohammad Rajabi 2
1 Faculty Member of the Amin University of Law Enforcement Sciences
2 Faculty Member, Research Institute of Law Enforcement Sciences and Social Studies, Tehran, Iran
چکیده English

Background and Objective: The political unrest following the 2020 presidential elections in Belarus represented an attempt for a soft coup (color revolution) in the country. This research aims to identify the causes of political unrest and analyze the strategies employed by the ruling political system to counter them.

Methodology: This applied research utilizes a qualitative content analysis method. Data were analyzed using MAXQDA software, and relevant themes and codes related to the subject were identified.

Findings: Opponents employed a range of peaceful to violent actions and utilized media tools, psychological operations, and public opinion manipulation to expand the scope of unrest. The political system of Belarus successfully maintained its stability through prevention, conflict control, psychological operations, and delegitimizing opponents.

Conclusion: Political conflicts in Belarus unfolded in three stages: early protests, non-peaceful actions, and violence. The ruling political system, through its strategies for dealing with unrest, was able to prevent instability. These strategies can serve as a model for managing political crises.

کلیدواژه‌ها English

  • Political instability
  • internal unrest
  • crisis management
  • color revolutions
  • soft coup
اسماعیلی، حمیدرضا(1390). ویژگی‌های مهم انقلاب رنگی. برگرفته از پایگاه اینترنتی بانک مقالات فارسی: www.swar.ir/articles.aspx?aid=66.
تسنیم(16/6/1399). از راهپیمایی زنان مینسک تا فرار مخالفان به لهستان، به نقل از پایگاه اطلاع‌رسانی به نشانی:  https://www.tasnimnews.com/fa/news/1399/06/16/2342715
تسنیم(17/5/1399). لوکاشنکو از دستگیری اتباع امریکایی در بلاروس خبر داد، به نقل از پایگاه اطلاع‌رسانی به نشانی: https://www.tasnimnews.com/fa/news/1399/05/17/2322821
تسنیم(18/5/1399). ادامه تجمع مخالفان رئیس‌جمهوری کنونی بلاروس در آستانه انتخابات، به نقل از پایگاه اطلاع‌رسانی به نشانی: https://www.tasnimnews.com/fa/news/1399/05/18/2323226
تسنیم(18/6/1399). بازداشت ۱۰ هزار نفر در اعتراضات بلاروس/ناپدید شدن برخی رهبران مخالفان، به نقل از پایگاه اطلاع‌رسانی به نشانی: https://www.tasnimnews.com/fa/news/1399/06/18/2344083
تسنیم(2/6/1399). اندیشکده کاتو: به دلایل ژئواستراتژیک امریکا و اروپا باید از دخالت در مسئله بلاروس اجتناب کنند، به نقل از پایگاه اطلاع‌رسانی به نشانی: https://www.tasnimnews.com/fa/news/1399/06/02/2333878
تسنیم(20/5/1399). اعتراض مردم بلاروس به نتیجه انتخابات، برگرفته از پایگاه اطلاع رسانی به نشانی: https://www.tasnimnews.com/fa/news/1399/05/20/2324287
تسنیم(21/5/1399). پراگ سازماندهی اعتراضات در بلاروس را تکذیب کرد/رقیب لوکاشنکو به لیتوانی گریخت، به نقل از پایگاه اطلاع‌رسانی به نشانی: https://www.tasnimnews.com/fa/news/1399/05/21/2325213
تسنیم(23/5/1399). اعتراضات مردم بلاروس به مسکو و لندن هم کشیده شد، به نقل از پایگاه اطلاع‌رسانی به نشانی: https://www.tasnimnews.com/fa/news/1399/05/23/2326641
تسنیم(24/6/1399). راهپیمایی بزرگ مخالفان لوکاشنکو در پایتخت بلاروس، به نقل از پایگاه اطلاع‌رسانی به نشانی: https://www.tasnimnews.com/fa/news/1399/06/24/2348401
تسنیم(25/5/1399). رقیب انتخاباتی لوکاشنکو از اروپایی‌ها کمک خواست، به نقل از پایگاه اطلاع‌رسانی به نشانی: https://www.tasnimnews.com/fa/news/1399/05/25/2327694
تسنیم(26/5/1399). پمپئو: امریکا در حال مذاکره با اتحادیه اروپا درباره بلاروس است، به نقل از پایگاه اطلاع‌رسانی به نشانی: https://www.tasnimnews.com/fa/news/1399/05/26/2328372
تسنیم(26/5/1399). دستور لوکاشنکو برای جلوگیری از اقدامات غیرقانونی در بلاروس، به نقل از پایگاه اطلاع‌رسانی به نشانی: https://www.tasnimnews.com/fa/news/1399/05/26/2328449
تسنیم(28/5/1399). اعتصاب کارگران ۵ کارخانه بزرگ در پایتخت بلاروس، به نقل از پایگاه اطلاع‌رسانی به نشانی: https://www.tasnimnews.com/fa/news/1399/05/28/2329916
تسنیم(28/5/1399). تکذیب خبر استعفای وزیر امور خارجه بلاروس، به نقل از پایگاه اطلاع‌رسانی به نشانی: https://www.tasnimnews.com/fa/news/1399/05/28/2330260
تسنیم(3/6/1399). تجمع بزرگ مخالفان در پایتخت بلاروس، به نقل از پایگاه اطلاع‌رسانی به نشانی: https://www.tasnimnews.com/fa/news/1399/06/03/2334258
تسنیم(3/6/1399). لوکاشنکو "اسلحله‌ در دست" از نیروهای امنیتی تشکر کرد، به نقل از پایگاه اطلاع‌رسانی به نشانی: https://www.tasnimnews.com/fa/news/1399/06/03/2334318
تسنیم(30/5/1399). مخالفان در بلاروس خواستار آغاز سریع مذاکرات شدند، به نقل از پایگاه اطلاع‌رسانی به نشانی: https://www.tasnimnews.com/fa/news/1399/05/30/2331655
تسنیم(31/3/1399). لوکاشنکو از خنثی شدن یک توطئه بزرگ در بلاروس خبر داد، برگرفته از پایگاه اطلاع‌رسانی به نشانی: https://www.tasnimnews.com/fa/news/1399/03/31/2289389
جمالی، جواد(1391). عملیات روانی در بستر انقلاب‌های رنگی. برگرفته از پایگاه اینترنتی بانک مقالات:  http://www.ravayatgar.org/jang-narm/item/10347.
خبرگزاری مشرق(2/4/1399). جزئیات بازداشت اعضای یک مؤسسه خیریه، به نقل از پایگاه اطلاع‌رسانی به نشانی: https://www.mashreghnews.ir/fa/news/1086402
دوورژه، موریس(1369). اصول علم سیاست، ترجمه ابوالفضل قاضی، تهران، انتشارات امیرکبیر.
کریپندروف، کلوس(1382). تحلیل محتوا، مبانی روش‌شناسی، ترجمه هوشنگ نایبی، تهران، نشر نی، چاپ چهارم.
گلشن‌پژوه، محمودرضا(1384). انقلاب مخلمین، انقلاب نارجی، انقلاب لاله‌ای؛ نگاهی به تحولات اخیر در مناطق خاورمیانه و آسیای مرکزی، گزیده تحولات جهان، شماره 33. تهران: انتشارات مؤسسه فرهنگی مطالعات و تحقیقات بین‌المللی ابرار معاصر تهران.
مقام معظم رهبری(21/7/1399). بیانات در ارتباط تصویری با مراسم مشترک دانش‌آموختگی دانشجویان دانشگاه‌های افسری نیروهای مسلح، برگرفته از پایگاه اینترنتی: https://farsi.khamenei.ir
نائینی، علی‌محمد(1390). نقش عوامل خارجی در پیدایش انقلاب‌های رنگین: بررسی موردی دو کشور گرجستان و اوکراین. برگرفته از پایگاه اینترنتی بانک مقالات فارسی: http://www.arteshi.com.