ناشر: انتشارات نگاه راهبردی با همکاری انجمن علمی انقلاب اسلامی ایران فصلنامه راهبرد سیاسی 2588-4565 10 2 2026 07 23 Developing an Optimal Policy Model with a Social Justice Approach Based on Good Governance in the Islamic Republic of Iran تدوین الگوی سیاستگذاری مطلوب با رویکرد عدالت اجتماعی مبتنی برحکمرانی خوب 7 34 247520 FA فریدون رزمی بخشکندی گروه علوم سیاسی، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران محمد یوسفی جویباری دانشیار گروه علوم سیاسی دانشکده حقوق و علوم سیاسی، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران یحیی داداش کریمی استادیار دانشکده مدیریت، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران Journal Article 2026 06 08 Abstract<br><br>The present study was conducted with the aim of identifying obstacles to achieving social justice and presenting a desirable policy-making model based on good governance in Iran. <br><br>In this regard, a qualitative approach and the Causal Layer Analysis (CLA) method were used for a multi-level analysis of political, cultural, discursive, and institutional structures. Data were semi-structured interviews with experts and policymakers and examined at four levels of analysis: (1) mythological and metaphorical layer; (2) social and cultural structure; (3) structural causes; and (4) surface discourses. The findings show that justice-oriented policymaking in Iran faces challenges such as subjective and institutional authoritarianism, weak social capital, reduction of justice to spending, lack of an effective evaluation system, and discursive sloganeering. The research ultimately led to the development of a proposed model for justice-oriented policymaking that is based on four key axes: discursive transformation, institutional reform, participatory policymaking, and equitable redistribution of resources عدالت اجتماعی به عنوان یکی از اصول بنیادین توسعه پایدار، نقش مهمی در ارتقای کیفیت زندگی و کاهش نابرابری‌ها ایفا می‌کند. سیاستگذاری مطلوب، که بتواند عدالت اجتماعی را در تمام ابعاد اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی تحقق بخشد. پژوهش حاضر با هدف شناسایی موانع تحقق عدالت اجتماعی و ارائه الگوی سیاست‌گذاری مطلوب مبتنی بر حکمرانی خوب در ایران انجام شده است. برای دستیابی به این هدف، از رویکرد کیفی و روش تحلیل لایه‌ای علت‌ها (CLA) بهره گرفته شد تا ساختارهای چندسطحی سیاسی، فرهنگی، گفتمانی و نهادی به‌طور جامع مورد بررسی قرار گیرد. داده‌ها ازطریق مصاحبه نیمه‌ساختاریافته در چهار سطح صورت گرفت: لایه اسطوره‌ای و استعاره‌ای، ساختارهای اجتماعی و فرهنگی، علل ساختاری و گفتمان‌های سطحی. یافته‌ها نشان می‌دهد که سیاست‌گذاری عدالت‌محور در ایران با موانعی جدی از جمله اقتدارگرایی ذهنی و نهادی، ضعف سرمایه اجتماعی، نگاه تقلیل‌گرایانه به عدالت به‌عنوان انفاق، فقدان نظام ارزیابی مؤثر و شعارگرایی گفتمانی مواجه است. بر اساس این نتایج، الگویی پیشنهادی برای سیاست‌گذاری عدالت‌محور تدوین شد که بر چهار محور اصلی مبتنی است: تحول گفتمانی، اصلاح نهادی، مشارکت‌محوری در فرآیند سیاست‌گذاری و بازتوزیع عادلانه منابع. این چارچوب می‌تواند راهنمایی عملی برای سیاستگذاران در بهبود فرآیندهای تصمیم‌گیری عدالت‌محور و کاهش نابرابری‌ها در ایران باشد. https://www.rahbordsyasi.ir/article_247520_9291329400a57758563452f12799c78b.pdf